പോൺമേൻ മാതാവ്

1870 ജൂലൈയിൽ ഫ്രാൻസും പ്രഷ്യയും തമ്മിൽ യുദ്ധം തുടങ്ങി; ഫ്രാൻസ് തുടർച്ചയായി തോറ്റു. 1871 ജനുവരിയോടെ പാരീസ് ഉപരോധത്തിലായി; രാജ്യത്തിന്റെ വലിയൊരു ഭാഗം ജർമൻ സേനകളുടെ കൈയിലായി. മയെനിലെ പ്രധാന പട്ടണമായ ലാവാലിനു നേരെ അവർ പടിഞ്ഞാറോട്ടു നീങ്ങുകയായിരുന്നു.

ബ്രിട്ടനിയുടെ (Brittany) അതിർത്തിക്കടുത്ത്, നാനൂറോ അഞ്ഞൂറോ പേരുള്ള ഒരു ചെറുഗ്രാമമായിരുന്നു അന്ന് പോൺമേൻ. 1870 സെപ്റ്റംബർ 23 മുതൽ അവിടത്തെ 38 യുവാക്കൾ യുദ്ധത്തിലായിരുന്നു; അവരെക്കുറിച്ച് ഒരു വിവരവുമില്ല. ടൈഫോയ്ഡ് വീണ്ടും പടരാൻ തുടങ്ങിയിരുന്നു. കനത്ത മഞ്ഞും കൊടുംതണുപ്പുമുള്ള ദിവസമായിരുന്നു അതെന്നും, ഉച്ചയ്ക്ക് ഏകദേശം പന്ത്രണ്ടരയ്ക്ക് ഉണ്ടായ ഒരു ഭൂചലനം എല്ലാവരെയും ഭയപ്പെടുത്തിയെന്നും തീർഥാലയത്തിന്റെ വിവരണം പറയുന്നു.

ജനങ്ങൾക്ക് ശ്രദ്ധേയനായ ഒരു വൈദികനുണ്ടായിരുന്നു. ഈ ദരിദ്രസ്ഥലം തനിക്കു തരണമെന്ന് മെത്രാനോട് അപേക്ഷിച്ച് അബ്ബെ മിഷേൽ ഗെറാൻ (Abbé Michel Guérin) 1836 നവംബർ 24-ന് അവിടെയെത്തി. ചോരുന്ന ഒരു ചാപ്പലും ദ്രവിച്ച ബെഞ്ചുകളുമാണ് അദ്ദേഹം കണ്ടത്; ജനങ്ങളോടൊപ്പം അദ്ദേഹം അതു പുതുക്കിപ്പണിതു. രണ്ടു സന്യാസിനികളുമായി ഒരു സ്കൂൾ തുടങ്ങി; എല്ലാ വീട്ടിലും മാതാവിന്റെ ചെറിയൊരു രൂപം പ്രതിഷ്ഠിച്ചു. ഓരോ കുടുംബവും ദിവസവും ജപമാല ചൊല്ലി. 1854 ഡിസംബർ 8 മുതൽ എല്ലാ ശുശ്രൂഷകളിലും മാതാവിന്റെ അൾത്താരയിൽ അദ്ദേഹം നാലു തിരികൾ കത്തിച്ചു. 1860-ൽ പള്ളിയുടെ മച്ച് സ്വർണനക്ഷത്രങ്ങളോടെ നീലനിറത്തിൽ ചായം പൂശി. ഇതെല്ലാം പ്രധാനമാണ്; കാരണം കുട്ടികൾ കണ്ടത് ഇതിനോടു വളരെ സാമ്യമുള്ളതായിരുന്നു.

ഏകദേശം അഞ്ചരയ്ക്ക്, ഇരുട്ടു വീണശേഷം, യൂജിനും ജോസഫും കുതിരയ്ക്കുവേണ്ടി മുൾച്ചെടി ഇടിച്ച് അപ്പനെ തൊഴുത്തിൽ സഹായിക്കുകയായിരുന്നു. തോറ്റോടിയ ലോയർ സേനയിലെ പട്ടാളക്കാരിൽനിന്നു കിട്ടിയ വാർത്തയുമായി ഷനെത്ത് ദെതെ (Jeannette Détais) എന്ന വൃദ്ധ അവിടെ വന്നു. ആ ഇടവേളയിൽ കാലാവസ്ഥ നോക്കാൻ യൂജിൻ വാതിൽക്കലേക്കു ചെന്നു.

എതിരെയുള്ള വീടിനു മുകളിൽ ആകാശത്ത് അവൻ ഒരു "സുന്ദരിയായ സ്ത്രീ"യെ കണ്ടു: സ്വാഗതം ചെയ്യുന്നതുപോലെ കൈകൾ നീട്ടി ആ ദിവ്യസ്ത്രീ പുഞ്ചിരിക്കുന്നു. സ്വർണനക്ഷത്രങ്ങൾ വിതറിയ നീലവസ്ത്രം. തലയിൽ കറുത്ത ശിരോവസ്ത്രവും, നടുവിൽ ചുവന്ന വരയുള്ള സ്വർണക്കിരീടവും. സ്വർണബക്കിളുള്ള നീലപ്പാദുകങ്ങൾ. മൂന്നു വലിയ നക്ഷത്രങ്ങൾ ചേർന്ന ഒരു ത്രികോണത്തിനുള്ളിലായിരുന്നു മാതാവ്. യൂജിൻ തിരിച്ചു പുഞ്ചിരിച്ചു. ഈ പുഞ്ചിരി മാത്രമായിരുന്നു സംഭാഷണമെന്ന് തീർഥാലയം പറയുന്നു: ആ രാത്രി മുഴുവൻ പരിശുദ്ധ അമ്മ ഒരു വാക്കും മിണ്ടിയില്ല.

ജോസഫ് വന്നു; അവനും മാതാവിനെ കണ്ടു. മുതിർന്നവർ മൂന്നു നക്ഷത്രങ്ങൾ മാത്രമേ കണ്ടുള്ളൂ. അമ്മ വിക്ടോയർ (Victoire) കണ്ണാടി എടുത്തുകൊണ്ടുവന്നിട്ടും കൂടുതലൊന്നും കണ്ടില്ല. അവർ സ്കൂളിൽനിന്ന് സിസ്റ്റർ വിറ്റലീനെ (Vitaline) വിളിച്ചുകൊണ്ടുവന്നു; അവരും നക്ഷത്രങ്ങൾ മാത്രം കണ്ടു. സിസ്റ്റർ പോയി മറ്റൊരു സന്യാസിനിയായ മരി-എദ്വാർദിനെയും (Marie-Edouard) മൂന്നു ചെറിയ ബോർഡിങ് കുട്ടികളെയും കൂട്ടിവന്നു. അവരിൽ ഇളയവരായ ഫ്രാൻസ്വാസ് റിഷെയും ഷാൻ-മരി ലെബോസെയും ഉടനെ വിളിച്ചുപറഞ്ഞു: "ഓ! സുന്ദരിയായ സ്ത്രീ! എത്ര സുന്ദരി!" ആൺകുട്ടികൾ പറഞ്ഞതുപോലെതന്നെ അവരും ആ ദിവ്യസ്ത്രീയെ വിവരിച്ചു.

സിസ്റ്റർ മരി-എദ്വാർദ് വികാരിയച്ചനെ വിളിക്കാൻ പോയി. ജനം ഓടിക്കൂടി; സിസ്റ്റർ വിറ്റലീൻ അവരോടൊപ്പം പ്രാർഥന തുടങ്ങി.

അബ്ബെ ഗെറാൻ എത്തിയപ്പോൾ, പരസ്പരം പറഞ്ഞൊപ്പിക്കാതിരിക്കാൻ വേർതിരിച്ചു നിർത്തിയിരുന്ന കുട്ടികൾ, പുതിയതെന്തോ സംഭവിക്കുന്നുവെന്ന് വിളിച്ചുപറഞ്ഞു. മാതാവിനെ ചുറ്റി ഒരു വലിയ നീല അണ്ഡാകാരം രൂപപ്പെട്ടിരുന്നു. അതിനുള്ളിൽ കത്താത്ത നാലു തിരികൾ. അമ്മയുടെ വസ്ത്രത്തിൽ ഹൃദയഭാഗത്ത് ഒരു ചെറിയ ചുവന്ന കുരിശും പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു.

പിന്നെ ജനക്കൂട്ടം സംസാരിക്കാനും തർക്കിക്കാനും തുടങ്ങി; പരിശുദ്ധ അമ്മ ദുഃഖിതയായി. "നമുക്കു പ്രാർഥിക്കാം," വികാരി പറഞ്ഞു. സിസ്റ്റർ മരി-എദ്വാർദ് ജപമാല തുടങ്ങി; അമ്മ വീണ്ടും പുഞ്ചിരിച്ചു. ഓരോ നന്മനിറഞ്ഞ മറിയത്തിനുമൊപ്പം മാതാവ് സാവധാനം വളർന്നു. അണ്ഡാകാരവും കൂടെ വളർന്നു. വസ്ത്രത്തിലെ നക്ഷത്രങ്ങൾ പെരുകി, ഒരു ഉറുമ്പിൻകൂട്ടംപോലെയായി എന്ന് കുട്ടികൾ പറഞ്ഞു.

മാതാവിന്റെ സ്തോത്രഗീതം പാടിയപ്പോൾ അണ്ഡാകാരത്തിനും താഴത്തെ മേൽക്കൂരയ്ക്കുമിടയിൽ വീതിയുള്ള ഒരു വെള്ളപ്പട്ട ചുരുളഴിഞ്ഞു. സ്വർണനിറത്തിലുള്ള വലിയ അക്ഷരങ്ങൾ ഓരോന്നായി തെളിഞ്ഞു; കുട്ടികൾ അവ കൂട്ടിവായിച്ചു. M, A, I, S: "എങ്കിലും". ആ വാക്ക് കുറച്ചുനേരം ഒറ്റയ്ക്കുനിന്നു. അപ്പോൾ ജോസഫ് ബബാൻ (Joseph Babin) എന്ന വണ്ടിക്കാരൻ എർണെയിൽനിന്നു (Ernée) വന്ന് വിളിച്ചുപറഞ്ഞു: "നിങ്ങൾ പ്രാർഥിച്ചോളൂ, പ്രഷ്യക്കാർ ലാവാലിലെത്തി!" ആ നിമിഷം "PRIEZ", "പ്രാർഥിക്കുവിൻ", എന്ന വാക്കു തെളിഞ്ഞു.

ലുത്തിനിയയുടെ സമയത്ത് അക്ഷരം അക്ഷരമായി ഒന്നാം വരി പൂർത്തിയായി, ഒരു വലിയ പൂർണവിരാമത്തോടെ: "MAIS PRIEZ MES ENFANTS DIEU VOUS EXAUCERA EN PEU DE TEMPS." ഇൻവിയൊലാത്ത പാടുമ്പോൾ പുതിയ വരി തുടങ്ങി: "MON", പിന്നെ "FILS". "എന്റെ പുത്രൻ!" അതുവരെ മാതാവായിരിക്കാം എന്നേ ജനം കരുതിയിരുന്നുള്ളൂ. ഇപ്പോൾ സന്തോഷത്തിന്റെ ആർപ്പുയർന്നു: "അതു മാതാവുതന്നെ!" സാൽവേ റെജീന പാടുമ്പോൾ ആ വരി പൂർത്തിയായി: "MON FILS SE LAISSE TOUCHER"; അടിയിൽ കട്ടിയുള്ള ഒരു സ്വർണവരയും.

വികാരിയുടെ നിർദേശപ്രകാരം ജനം മാതാവിനോടുള്ള തങ്ങളുടെ ഗാനം പാടി: "പ്രത്യാശയുടെ അമ്മ". കഴിഞ്ഞ ഞായറാഴ്ച തൊണ്ടയിടറി പാടിയ അതേ ഗാനം. പരിശുദ്ധ അമ്മ കൈകൾ തോളിനൊപ്പം ഉയർത്തി, പാട്ടിനൊപ്പം വിരലുകൾ അനക്കി; കുട്ടികൾ സന്തോഷിച്ചു ചിരിച്ചു. പിന്നെ ഒരു ചുരുൾ കടന്നുപോയി എഴുത്തുപട്ട മായ്ച്ചു.

അടുത്ത ഗാനം "എന്റെ മധുരയേശുവേ" ആയിരുന്നു; Parce Domine എന്ന പല്ലവിയോടെ. അതുവരെ സന്തോഷിച്ചിരുന്ന കുട്ടികൾ പെട്ടെന്നു ദുഃഖിതരായി; കാരണം മാതാവും ദുഃഖിതയായി. അമ്മ കരഞ്ഞില്ല; പക്ഷേ ചുണ്ടുകൾ വിറച്ചു. "ഇത്ര വലിയ ദുഃഖം ഒരു മനുഷ്യമുഖത്തും കണ്ടിട്ടില്ല," അവർ പറഞ്ഞു. മാതാവിന്റെ മുമ്പിൽ തിളങ്ങുന്ന ചുവന്ന ഒരു കുരിശു പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു; അതിൽ കടുംചുവപ്പിൽ യേശു; മുകളിൽ ഒരു വെള്ളപ്പലകയിൽ "JESUS CHRIST" എന്ന വാക്കുകൾ. പരിശുദ്ധ അമ്മ രണ്ടു കൈകൊണ്ടും അതു പിടിച്ച് കുട്ടികൾക്കു നേരെ നീട്ടി. ഒരു ചെറിയ നക്ഷത്രം വന്ന് നാലു തിരികളും കത്തിച്ചു. ജനക്കൂട്ടം മൗനമായി പ്രാർഥിച്ചു; അനേകർ കരഞ്ഞു.

ആവേ മാരിസ് സ്റ്റെല്ല പാടിയപ്പോൾ ചുവന്ന കുരിശുരൂപം മറഞ്ഞു; അമ്മ ആദ്യത്തെ നിലയിലേക്കു മടങ്ങി, കുറച്ചുകൂടി ഗൗരവമുള്ള പുഞ്ചിരിയോടെ. ഓരോ തോളിലും ഓരോ ചെറിയ വെള്ളക്കുരിശ് പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. സമയം എട്ടര.

അബ്ബെ ഗെറാൻ രാത്രിപ്രാർഥന നയിച്ചു; ജനം മഞ്ഞിലും തൊഴുത്തിലുമായി മുട്ടുകുത്തി. മനഃസാക്ഷിപരിശോധനയുടെ സമയത്ത് മാതാവിന്റെ പാദങ്ങളിൽനിന്ന് ഒരു വെള്ളത്തിരശ്ശീല ഉയരുന്നത് കുട്ടികൾ കണ്ടു. അതു സാവധാനം അമ്മയെ മറച്ചു, കിരീടത്തിനടുത്ത് ഒരു നിമിഷം നിന്നു, പിന്നെ എല്ലാം മറഞ്ഞു. "ഇപ്പോഴും കാണുന്നുണ്ടോ?" വികാരി ചോദിച്ചു. "ഇല്ല അച്ചാ, എല്ലാം തീർന്നു." ഏകദേശം ഒമ്പതു മണിയായി. ജനം സമാധാനത്തോടെ വീടുകളിലേക്കു മടങ്ങി.

പ്രഷ്യക്കാർ ആ രാത്രി ലാവാലിൽ കടന്നില്ല; പിറ്റേന്ന് പിന്മാറി. ഇനി മുന്നോട്ടു പോകാനാവില്ലെന്ന് ജനറൽ ഷ്മിത്ത് (Schmidt) പതിനെട്ടാം തീയതി രാവിലെ പറഞ്ഞതായി പോൺമേനിനെക്കുറിച്ചുള്ള വിവരണങ്ങൾ പറയുന്നു. ദിവസങ്ങൾക്കകം യുദ്ധവിരാമം വന്നു: ജനുവരി 25 എന്ന് തീർഥാലയം പറയുന്നു; പൊതുവായ യുദ്ധവിരാമം വെഴ്സായിൽ (Versailles) ഒപ്പുവച്ചത് 1871 ജനുവരി 28-നാണ്. പോൺമേനിലെ 38 യുവാക്കളും സുരക്ഷിതരായി തിരിച്ചെത്തി.

അനേകം വിശ്വാസികൾ ഉടൻതന്നെ ഇതിൽ മാതാവിന്റെ സംരക്ഷണം കണ്ടു. ഫ്രാൻസിന്റെ തോൽവിയും യുദ്ധാവസാനവും അത്ര അടുത്തായിരുന്നുവെന്ന് മറ്റുചിലർ ചൂണ്ടിക്കാട്ടുന്നു. മെത്രാന്റെ വിധി ദർശനത്തെക്കുറിച്ചാണ്, യുദ്ധചരിത്രത്തെക്കുറിച്ചല്ല. ജനം ഭയത്തിൽ പ്രാർഥിച്ചു, പ്രത്യാശയോടെ മടങ്ങി എന്നു പറഞ്ഞാൽ മതി.

പിറ്റേന്ന് വികാരി കുട്ടികളെ ചോദ്യം ചെയ്ത് മെത്രാൻ വികാറിനു റിപ്പോർട്ട് അയച്ചു. മെത്രാൻ വിശദമായ അന്വേഷണത്തിന് ഉത്തരവിട്ടു; സാക്ഷികളെ ചോദ്യം ചെയ്യാൻ നേരിട്ടെത്തി. കുട്ടികളെ സൂക്ഷ്മമായി പരിശോധിച്ചു. കാനോനിക നടപടിക്കുശേഷം, സംഭവം കഴിഞ്ഞ് ഒരു വർഷത്തിലേറെ ആയപ്പോൾ, ശുദ്ധീകരണത്തിരുനാളായ 1872 ഫെബ്രുവരി 2-ന് അദ്ദേഹം ഇടയലേഖനം പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു; പോൺമേൻ മാതാവിനോടുള്ള ഭക്തി അനുവദിച്ചു.

സ്കൂളിലെ സന്യാസിനികളോടൊപ്പം അബ്ബെ ഗെറാൻ തീർഥാടകർക്ക് ആദ്യസ്വീകരണമൊരുക്കി. 1872 മേയ് 29-ന് അദ്ദേഹം മരിച്ചു. അതേ ദിവസം, തീർഥാടകരുടെ കാര്യവും തീർഥാലയനിർമാണവും മെത്രാൻ അമലോദ്ഭവ മറിയത്തിന്റെ മിഷനറി ഓബ്ലേറ്റ്സിനെ ഏൽപിച്ചു.

യൂജിൻ ബാർബെദെത്ത് (ജനനം 1858 നവംബർ 4) ലാവാൽ രൂപതയിലെ വൈദികനായി, 1883-ൽ അഭിഷിക്തനായി. "നേരുള്ളവനും തീക്ഷ്ണതയുള്ളവനും ഭക്തനും വിട്ടുവീഴ്ചയില്ലാത്തവനും" എന്ന് ഓർമിക്കപ്പെട്ടു. 1927 മേയ് 2-ന് മരിച്ചു; ഷത്തിയോൺ-സുർ-കോൾമോണിൽ (Châtillon-sur-Colmont) അടക്കം.

ജോസഫ് ബാർബെദെത്ത് (ജനനം 1860 നവംബർ 20) അമലോദ്ഭവ മറിയത്തിന്റെ മിഷനറി ഓബ്ലേറ്റ്സിൽ ചേർന്നു; 1884-ൽ വൈദികനായി. മേലധികാരികളുടെ ആവശ്യപ്രകാരം ദർശനത്തിന്റെ പൂർണവിവരണം എഴുതി. 1930 നവംബർ 3-ന് മരിച്ചു; പോൺമേനിൽ അടക്കം.

ഫ്രാൻസ്വാസ് റിഷെ ആദ്യം വീട്ടുജോലിക്കാരിയും പിന്നെ നാട്ടിൻപുറത്തെ ചെറുസ്കൂളുകളിൽ അധ്യാപികയുമായി. ഏകദേശം 1900-ൽ അബ്ബെ യൂജിൻ ബാർബെദെത്തിന്റെ വീട്ടുകാര്യക്കാരിയായി. 1915 മാർച്ച് 28-ന് മരിച്ചു; ഷത്തിയോൺ-സുർ-കോൾമോണിൽ അടക്കം.

ഷാൻ-മരി ലെബോസെ (ജനനം 1861 സെപ്റ്റംബർ 12) അപ്പൻ മരിച്ചതിനെത്തുടർന്ന്, പോൺമേൻ സ്കൂളിന്റെ മേധാവിയായ അമ്മായി സിസ്റ്റർ തിമോത്തെയുടെ (Timothée) സംരക്ഷണയിലായി. 1881-ൽ ബോർദോയിലെ (Bordeaux) തിരുക്കുടുംബ സന്യാസിനീസമൂഹത്തിൽ ചേർന്നു. ദീർഘകാലം തളർവാതം സഹിച്ചു; 1933 ഡിസംബർ 12-ന് മരിച്ചു.

ഈ നാലുപേരിൽ ആരും വാഴ്ത്തപ്പെട്ടവരായി പ്രഖ്യാപിക്കപ്പെട്ടിട്ടില്ല. അബ്ബെ മിഷേൽ ഗെറാന്റെ നാമകരണനടപടി ലാവാലിലെ മെത്രാന്റെ അനുമതിയോടെ 2013-ൽ ആരംഭിച്ചു; അദ്ദേഹത്തെ ദൈവദാസൻ എന്നു വിളിക്കുന്നു.

ഇത് അധികം പേർക്ക് അറിയില്ല; തുറന്നു പറയേണ്ടതാണ്.

ഏകദേശം 1919-1920 കാലത്ത് രണ്ടാമതൊരു കാനോനിക നടപടി നടന്നു. Chrétiens et Sociétés എന്ന പ്രസിദ്ധീകരണത്തിൽ ഈ വിഷയം പഠിച്ച ചരിത്രകാരൻ ക്രിസ്റ്റോഫ് ത്രോപ്പോ (Christophe Tropeau) പറയുന്നതനുസരിച്ച്, അന്ന് ബോർദോയിലെ സന്യാസിനിയായിരുന്ന സിസ്റ്റർ ഷാൻ-മരി കുമ്പസാരരഹസ്യത്തെക്കുറിച്ചു പറഞ്ഞുകൊണ്ട് ആദ്യം തന്റെ സാക്ഷ്യം പിൻവലിച്ചു. 1920 ഏപ്രിലിൽ മെത്രാൻ അടച്ചിട്ട മുറിയിൽ ദർശനം സ്ഥിരീകരിച്ചു. പിന്നീട്, 1920 ഡിസംബറിൽ, ലാവാലിലെ മെത്രാൻ ഗ്രെലിയേയുടെയും (Grellier) ദൈവശാസ്ത്രജ്ഞരുടെ ഒരു കമ്മീഷന്റെയും മുമ്പാകെ, താൻ കന്യകയെ കണ്ടിട്ടില്ലെന്ന് അവർ പ്രസ്താവിച്ചു.

ആ രേഖ മുദ്രവച്ചു സൂക്ഷിച്ചു. വിശ്വാസികൾക്കും തീർഥാലയത്തിനും ദോഷമാകുമെന്ന് രൂപതാധികാരികൾ ഭയപ്പെട്ടു. 1971-ൽ റെനെ ലൊറന്തിനും (René Laurentin) ആൽബേർ ദ്യുറാനും (Albert Durand) പോൺമേനിന്റെ ചരിത്രം പ്രസിദ്ധീകരിച്ചപ്പോഴാണ് ഇതു പുറത്തുവന്നത്. സിസ്റ്റർ ഒന്നും കണ്ടില്ലേ, അതോ അമ്പതു വർഷത്തിനുശേഷം ഓർമ പിഴച്ചതാണോ എന്ന ചോദ്യം അവർ തുറന്നുവച്ചു. മൗനത്തിനും വിശദീകരണത്തിനുമിടയിൽ സഭാധികാരികൾ ഇതു കൈകാര്യം ചെയ്തത് ഒരേ രീതിയിലല്ലെന്ന് ത്രോപ്പോ വാദിക്കുന്നു. പിന്നീടുള്ള തീർഥാടകസാഹിത്യം രണ്ടു സഹോദരന്മാരിലും അബ്ബെ ഗെറാനിലുമാണ് ഊന്നിയത്. തീർഥാലയത്തിന്റെ ഇപ്പോഴത്തെ ജീവചരിത്രക്കുറിപ്പ് ഈ പിൻവാങ്ങൽ പരാമർശിക്കുന്നില്ല.

ഇതിന്റെ അർഥമെന്ത്? അന്ന് അവർക്ക് ഒമ്പതു വയസ്സായിരുന്നു; അരനൂറ്റാണ്ടിനുശേഷമാണ് ഈ വാക്കുകൾ. അവരുടെ പ്രസ്താവന സ്വന്തം സാക്ഷ്യത്തെക്കുറിച്ചാണ്. വൈദികരായിത്തീർന്ന രണ്ടു സഹോദരന്മാരുടെയോ ഫ്രാൻസ്വാസ് റിഷെയുടെയോ സാക്ഷ്യത്തെ അതു സ്പർശിക്കുന്നില്ല. 1872-ലെ മെത്രാന്റെ വിധി നിലനിൽക്കുന്നു. എങ്കിലും പോൺമേനിൽ വിശ്വസിക്കാൻ ഒരു കത്തോലിക്കനും കടപ്പെട്ടിട്ടില്ല; സത്യസന്ധരായ വായനക്കാർക്ക് ഈ വസ്തുത സ്വയം വിലയിരുത്താം.

അവിടെയുണ്ടായിരുന്ന മറ്റു ചെറിയ കുട്ടികളും എന്തോ കണ്ടതായി ചില വിവരണങ്ങൾ പറയുന്നു. മെത്രാന്റെ വിധി ഈ നാലുപേരുടെ പേരുകൾ മാത്രമാണ് പറയുന്നത്.